जोमसोम, मुस्ताङ । प्रतिकूल मौसमका कारण नेपाल–चीन उत्तरी कोरलानाका क्षेत्रमा सीमावर्ती व्यापार प्रभावित भएको छ। पाँच सयभन्दा बढी मालवाहक कन्टेनर र दुई हजार पाँच सयभन्दा बढी विद्युतीय सवारीसाधन (ईभी) भन्सार जाँचपास तथा ढुवानी प्रक्रियामा रोकिएका छन्। दसैँपछि बेनी–जोमसोम–कोरला सडकमार्ग हुँदै चिनियाँ सामान ढुवानी गर्न नाकामा पुगेका कन्टेनरहरू मौसम बिग्रिएपछि अलपत्र परेका हुन्।
समुद्री सतहदेखि ४ हजार ६१० मिटर उचाइमा रहेको कोरलानाकामा हिमपात, हिमआँधी र हिमपहिरोको जोखिम बढेसँगै व्यापार तथा आवागमन अनिश्चित बनेको छ। कतिपय कन्टेनर चीनतर्फ प्रवेश गरिसकेका छन् भने अन्य कन्टेनर भन्सार जाँचपास र सामान लोड गर्ने प्रक्रियाका लागि प्रतीक्षामा रहेका छन्।
पश्चिम बंगालको खाडीबाट विकसित अर्नब चक्रवातको प्रभावले मुस्ताङको मौसम प्रतिकूल बनेसँगै उपल्लो मुस्ताङमा बिहीबार मध्यरातदेखि वर्षा र कोरलानाका क्षेत्रमा हिमपात भइरहेको छ। निरन्तरको वर्षा र हिमपातले उच्च हिमाली क्षेत्रको जनजीवनसमेत प्रभावित बनाएको छ।
लोमान्थाङ र लोघेकर दामोदरकुण्ड गाउँपालिकाका क्षेत्रमा निरन्तर वर्षा हुँदा तापक्रम घटेर माइनस १२ डिग्री सेल्सियससम्म पुगेको छ। उच्च हिमाली भूगोल र अत्यधिक चिसोका कारण कोरलानाका पुगेका कन्टेनर चालक, विद्युतीय सवारीसाधन लिन गएका चालक तथा पर्यटकसमेत जोखिममा परेका छन्।
विशेषगरी कोरलानाकाको उच्च लेकमा हिमपात बढिरहेको छ भने नेपाल–चीन दशगजा क्षेत्रमा आंशिक हिमपात भएको सशस्त्र प्रहरीले जनाएको छ। मौसम थप प्रतिकूल बन्दै गएमा नाकामा रहेका सवारीसाधन तथा यात्रुहरूको आवागमनमा थप कठिनाइ उत्पन्न हुने देखिएको छ।
सम्भावित हिमपात, हिमआँधी र हिमपहिरोको जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै लोमान्थाङ गाउँपालिकाले बिहीबारदेखि कोरलानाका तथा आसपासका क्षेत्रमा सवारी आवागमन नगर्न सार्वजनिक सूचना जारी गरेको छ। गाउँपालिकाले पर्यटक तथा सर्वसाधारणलाई समेत जोखिमयुक्त क्षेत्रमा नजान आग्रह गर्दै उच्च सतर्कता अपनाउन अनुरोध गरेको छ।
न्हेचुङस्थित सशस्त्र प्रहरी सीमा सुरक्षा पोस्टका प्रमुख सशस्त्र प्रहरी निरीक्षक प्रकाश धितालका अनुसार मौसम प्रतिकूल बने पनि कोरलानाका सडकमा आवागमन पूर्ण रूपमा बन्द भइसकेको छैन। यद्यपि, बीओपी चेकपोस्टबाट पर्यटक तथा सर्वसाधारणलाई नाकातर्फ नजान सुझाव दिइएको छ।
प्रतिकूल मौसमका बीच नाकामा रोकिएका चालक तथा मालवाहक सवारीसाधनको व्यवस्थापन चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको छ। हिमपात र अत्यधिक चिसोका कारण नाकामा लामो समयदेखि प्रतीक्षारत चालकहरूलाई दैनिक खानपान, बसोबास र स्वास्थ्य सुरक्षासमेत कठिन बन्दै गएको छ।
कोरलानाकामा सामान लोड गर्न एक सातादेखि प्रतीक्षामा रहेका कन्टेनर चालकहरूले अत्यधिक चिसोका कारण जनजीवन कष्टकर बनेको बताएका छन्। बुधबार जोमसोम हुँदै कोरला पुगेका कन्टेनर चालक रविन्द्र थापाका अनुसार कतिपय चालक कन्टेनरभित्रै बसेका छन् भने केही होटलमा आश्रय लिएर मौसम र भन्सार प्रक्रियाको प्रतीक्षा गरिरहेका छन्।
“कोरला क्षेत्रमा चिसो ह्वात्तै बढेको छ, हामी कन्टेनरभित्र बसेका छौँ, कोही होटलमा छन्। हप्तादिनदेखि सामान लोड गर्न पर्खिरहेका छौँ, काम सकेर छिटो तल झर्न पाए हुन्थ्यो,” चालक थापाले भने। लामो समयसम्म नाका क्षेत्रमा बस्नुपर्दा चालकहरूलाई चिसोबाट जोगिनुका साथै दैनिक आवश्यकताको व्यवस्थापन गर्नसमेत समस्या भइरहेको छ।
मौसम थप बिग्रिएमा चालकहरूको स्वास्थ्य, सवारीसाधनको सुरक्षा र सीमावर्ती ढुवानी व्यवस्थापनमा थप समस्या उत्पन्न हुने जोखिम छ। सयौँ कन्टेनर र हजारौँ ईभी एकैपटक रोकिँदा आयात–निर्यातसँग जोडिएको व्यापारिक गतिविधिमा समेत प्रत्यक्ष असर परेको छ।
यसैबीच, हिमपात, हिमआँधी र हिमपहिरोको सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै शुक्रबार बिहानदेखि चीनको लिजी पोर्टमा सञ्चालित नेपाली हाटबजार दुई दिनका लागि बन्द गरिएको छ। मौसम प्रतिकूल बनेपछि नेपाली व्यापारीहरूको सुरक्षालाई ध्यानमा राखेर बजार बन्द गर्ने निर्णय गरिएको हो।
न्हेचुङस्थित सशस्त्र प्रहरी बोर्डर आउट पोस्टले चिनियाँ पक्षसँग समन्वय गरी चीनतर्फ गएर व्यापार व्यवसाय सञ्चालन गर्दै आएका नेपालीलाई आवागमन रोक्न सहजीकरण गरेको छ। प्रतिकूल मौसममा सीमापारि आवतजावत गर्दा हुन सक्ने सम्भावित जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै नेपाली व्यापारीहरूलाई सुरक्षित राख्ने प्रयास गरिएको हो।
बीओपी प्रमुख धितालका अनुसार मौसमको प्रतिकूलता र सम्भावित प्राकृतिक जोखिमका कारण नेपाली व्यापारीको सुरक्षालाई प्राथमिकतामा राखेर हाटबजार अस्थायी रूपमा बन्द गरिएको हो। मौसममा सुधार आएपछि मात्रै बजार सञ्चालन र सीमापार व्यापारलाई नियमित बनाउने विषयमा थप समन्वय हुने अपेक्षा गरिएको छ।
कोरलानाकामा पाँच सयभन्दा बढी कन्टेनर र दुई हजार पाँच सयभन्दा बढी ईभी रोकिएको तथा नेपाली हाटबजारसमेत बन्द भएको अवस्थामा सीमावर्ती व्यापारको अवस्था अन्योलपूर्ण बनेको छ। हिमपात र हिमआँधीको जोखिम कायमै रहेकाले मौसम कहिले अनुकूल हुने र रोकिएका सवारीसाधनको ढुवानी तथा व्यापार कहिलेदेखि नियमित सञ्चालनमा आउने भन्ने अनिश्चितता बढेको छ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्